{"id":895,"date":"2023-07-08T20:04:47","date_gmt":"2023-07-08T20:04:47","guid":{"rendered":"https:\/\/nlka.net\/ku\/?p=895"},"modified":"2025-08-10T11:09:49","modified_gmt":"2025-08-10T11:09:49","slug":"1-85","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/","title":{"rendered":"Lozan.. Hin pirs li bara Kurdistana pi\u00e7\u00fbk \u00fb Ermenistana mezin"},"content":{"rendered":"<blockquote><p><strong>HIS\u00caN CIMO<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<p>Di \u00e7i pirt\u00fbk\u00ean li ser doza kurd\u00ee da, an j\u00ee kar\u00fbbar\u00ea kurdan \u00ean gir\u00eaday\u00ee bi siyaset\u00ean navdewlet\u00ee, t\u00ea da behsa peymana Lozan\u00ea ku di 24\u00ea t\u00eermeha 1923yan da hatiye \u00eemzekirin, t\u00ea kirin. Di gelek l\u00eakol\u00een\u00ean ku li ser v\u00ea hevpeyman\u00ea hatine kirin da, hejmareka pi\u00e7\u00fbk ji wan l\u00eakol\u00eenan behsa \u201cvegotina serdest\u201d dikin, ku wek\u00ee encama ked\u00ean d\u00eeplomat\u00eek \u00ean Tirk\u00eeyay\u00ea ya n\u00fb bir\u00eaveber\u00eeya t\u00eema dan\u00fbstandin\u00ea bi serk\u00ea\u015f\u00eeya Ismet Pa\u015fa (\u00cenonu), dib\u00eene.<\/p>\n<p>\u201cVegotina serdest\u201d a li ser Lozan\u00ea, r\u00eayeka k\u00fbr di t\u00eagiha\u015ftina siyas\u00ee ya kurdan ya n\u00fbjen da \u00e7\u00eakir \u00fb wek\u00ee bip\u00ea\u015fketineka ji ni\u015fkva \u00fb xedar ji al\u00eey\u00ea Tirk\u00eeyay\u00ea ve di p\u00eavajoya t\u00eakil\u00eey\u00ean hevbe\u015f da, t\u00ea d\u00eetin. Her wiha, vegotina Lozan\u00ea ya serdest, vegotina bir\u00eetanyay\u00ee ye ku d\u00eeyar dike \u00e7awa serok\u00ea \u015fandeya bir\u00eetanyay\u00ee Lord Curzon di dema dan\u00fbstandinan da hemp\u00ee\u015fey\u00ea xwe Ismet Pa\u015fa da \u015ferm\u00ea, dema ku behsa kurdan j\u00ea kir, her wiha \u00e7awa ku gotina Ismet \u201ctu cudah\u00ee di navbera kurd \u00fb tirkan da tune ye\u201d derewek e ku nay\u00ea qeb\u00fblkirin. L\u00ea di rast\u00eey\u00ea da, tu vegotineka kurdan a serdest li ser\u00a0 \u201chawirdora peymana Lozan\u00ea\u201d tune ye. Gelo ber\u00eeya \u00eemzekirina hevpeyman\u00ea an j\u00ee di dema dan\u00fbstandin\u00ea da, \u00e7i \u00e7\u00eadib\u00fb?<\/p>\n<p>Di sala 1918an da, serok\u00ea Amer\u00eekay\u00ea Woodrow Wilson 14 r\u00eagez\u00ean xwe p\u00ea\u015fk\u00ea\u015f kir \u00fb ji bo gelek tevger\u00ean netewey\u00ee\u00a0 li Rojhilata Nav\u00een, ev r\u00eagez b\u00fbne wek\u00ee bernameyeka kar a navdewlet\u00ee. Di d\u00eeroka kurdan a n\u00fbjen da ku di dema \u015eer\u00ea C\u00eehan\u00ea y\u00ea Duyem \u00fb pi\u015ft\u00ee w\u00ea da hate sazkirin, kurdan bi awayek\u00ee romant\u00eek dest bi vegotina mezinah\u00eeya r\u00eagez\u00ean Wilson \u00ean rizgarkar\u00eey\u00ea, kirin. Balk\u00ea\u015f b\u00fb ku \u00e7\u00eena kurdan a bir\u00eaveber di dema p\u00ea\u015fk\u00ea\u015fkirina r\u00eagez\u00ean Wislon da bi awayek\u00ee kom\u00ee ev r\u00eagez red dikirin. L\u00ea metna r\u00eageza 12 wiha ye:<\/p>\n<p>\u201cDab\u00eenkirina serwer\u00eeya be\u015f\u00ean Tirk\u00eeyay\u00ea ji Dewleta Osman\u00ee \u00fb day\u00eena netewey\u00ean din \u00ean ne tirk ku di bin serwer\u00eeya Dewleta Osman\u00ee da ne, maf\u00ea \u00e7aren\u00fbs\u00ea \u00fb derfeta bip\u00ea\u015fketin\u00ea ya serbixwe.\u201d<\/p>\n<p>H\u00eaz\u00ean ereban ji r\u00eagez\u00ean Wilson s\u00fbd wergirtin da ku ji serwer\u00eeya Osman\u00eeyan rizgar bibin. Her wiha, tevgera netewey\u00ee ya ermenan ev r\u00eagez ji xwe ra esas girtin, da ku dewleteka serbixwe wek\u00ee ereban, ji xwe ra ava bikin. L\u00ea helwesta kurdan li bara van r\u00eagezan par\u00e7eb\u00fby\u00ee b\u00fb \u00fb al\u00eey\u00ea ku her\u00ee z\u00eade destek dida van r\u00eagezan malbata Bedirxan b\u00fb (bin\u00eare: Cordy Gorgas \u2013 Tevgera kurd\u00ee li d\u00eeyasporay\u00ea \u2013 R21\/22 ). Di heman dem\u00ea da, van r\u00eagezan zem\u00eena nex\u015fereya peymana Sevr\u00ea ku pi\u015ftra em \u00ea bi b\u00eer bixin, dan\u00ee. L\u00ea piran\u00eeya kurdan \u00ean ku ji \u201cr\u00eagez\u00ean Wilson\u201d ditirs\u00eeyan, pi\u015fta xwe didan tevger\u00ean diplomat\u00eek \u00ean Amer\u00eekay\u00ea ji bo p\u00eakan\u00eena r\u00eageza 12an, ku li gor\u00ee v\u00ea r\u00eagez\u00ea garant\u00eeya damezrandina dewleta Ermenistan\u00ea dihate day\u00een ku ji 6 w\u00eelayetan p\u00eak dihat \u00fb kurdan ev 6 w\u00eelayet be\u015fek ji Kurdistan\u00ea, did\u00eetin.<\/p>\n<p>Qirkirina kom\u00ee ya dij\u00ee ermenan di sala 1915an da, hi\u015ft ku kurd di p\u00eavajoya b\u00ea da xwe d\u00fbr\u00ee n\u00eeqa\u015f\u00ean t\u00eakildar\u00ee doza ermenan bikin. L\u00ea ev ve\u015fartin hi\u015ft ku nef\u00eamkirineka k\u00eam a nif\u015f\u00ea kurdan \u00ea \u00eeroy\u00een derbar\u00ea \u00e7away\u00eena p\u00eakan\u00eena peymana Lozan\u00ea da di navbera wan da b\u00eay\u00ee opoz\u00eesyona kurd\u00ee ya \u00e7ekdar\u00ee ya yekser \u00e7\u00eabibe, an j\u00ee sedema negermb\u00fbna wan li ser peymana Sevr\u00ea ya sala 1920\u00ee ku nex\u015fereya dewleta kurdan x\u00eaz kir. Bi gotineka din, nef\u00eamkirina doza ermenan, w\u00ea d\u00eeroka kurdan ji serdema \u00e7eksazkirina osman\u00eeyan sala 1839an heta peymana Lozan\u00ea ya sala 1923an, k\u00eam be \u00fb ney\u00ea f\u00eamkirin. Ji ber v\u00ea yek\u00ea j\u00ee, piran\u00eeya niv\u00eeskar\u00ean kurdan \u00ean kevnperest ne bi mebest dev av\u00eatin kurdan \u00fb digotin ku ev gel \u00fb bir\u00eaveber\u00ean wan cahil b\u00fbn \u00fb bi awayek\u00ee h\u00easan bi soz\u00ean tirkan dihatin xapandin. Encam\u00ean bi v\u00ee away\u00ee y\u00ean texm\u00eenkirina t\u00eak\u00e7\u00fbn\u00ean kurdan \u00ean \u00eed\u00eeaykir\u00ee, w\u00ea bibin sedema avakirina t\u00eagiha\u015ftineka netewey\u00ee ya sexte \u00fb ji waney\u00ean tecr\u00fbbey\u00ean d\u00eerok\u00ee vala be. Doza ermenan wek\u00ee bombeyek\u00ea ku di dest\u00ea kurdan da teq\u00eeya \u00fb \u00e7i ti\u015ft\u00ea di pi\u015ft ra hat, div\u00ea di v\u00ea \u00e7ar\u00e7oveya teq\u00een\u00ea da were nirxandin, ku kurd \u00fb ermenan nikar\u00eeb\u00fbn mijara axa hevbe\u015f \u00fb serwer\u00eeya li ser w\u00ea yek erd\u00eengar\u00eey\u00ea ku xwed\u00ee du nave \u201cErmenistan \u00fb Kurdistan\u201d\u00e7areser bikirane.<\/p>\n<p>Di pay\u00eeza 1913an da, m\u00eer\u00ea kurdan Ebdulrezaq Bedirxan nameyek ji kurdan ra r\u00ea kir \u00fb t\u00ea da hi\u015fyar\u00ee li ser planeka navdewlet\u00ee ya berfireh da ku Dewleta Osman\u00ee ne\u00e7ar dike dest ji be\u015feka mezin ji axa xwe li bakur\u00ea Afr\u00eeka Anadolyay\u00ea pi\u015ft\u00ee t\u00eak\u00e7\u00fbna mezin di \u015fer\u00ean Balkan\u00ea da, berde. Di w\u00ea dem\u00ea da, dihate gotin ku h\u00eaz\u00ean mezin bingeh\u00ean damezrandina dewleta ermenan li s\u00eenor\u00ea her\u015fe\u015f w\u00eelayet\u00ean bor\u00ee ku ku t\u00ea da r\u00eajeya kurdan ji sed\u00ee 80 li gor\u00ee nameya Bedirxan, dan\u00een. Her wiha Ebdulrezaq Bedirxan dib\u00eaje \u201cEger hik\u00fbmeta osman\u00eeyan dest ji kurdan bernede, w\u00ea Konstant\u00eenopol\u00ees \u00fb Asyaya Pi\u00e7\u00fbk winda bike.\u201d ( \u0647\u0648\u0643\u0631 \u0637\u0627\u0647\u0631 \u062a\u0648\u0641\u064a\u0642 \u2013 \u0627\u0644\u0643\u0631\u062f \u0648\u0627\u0644\u0645\u0633\u0623\u0644\u0629 \u0627\u0644\u0623\u0631\u0645\u0646\u064a\u0629 \u2013 \u0635 758\u060c 760)<\/p>\n<p>Di w\u00ea serdem\u00ea da, ango di navbera derbeya It\u00eehad \u00fb Tereq\u00ee \u00fb heta ragihandina komara Tirk\u00eeyay\u00ea, h\u00eaz\u00ean siwaran (y\u00ean ku bi nav\u00ea Elw\u00eeya Hem\u00eed\u00eeye dihatin naskirin) par\u00eazvan\u00ean her\u00ee mezin \u00ean kurdan b\u00fbn, an j\u00ee di \u00e7av\u00ean wan da wisa b\u00fbn. Her wiha, bir\u00eaveber\u00ean kurdan hewl dan ku hewldan\u00ean hik\u00fbmeta osman\u00eeyan ya n\u00eaz\u00eek\u00ee ermenan ra di navbera sal\u00ean 1908-1911an da ku v\u00ea h\u00eaz\u00ea b\u00ea\u00e7ek bikin, t\u00eak bibin. Ebdulrezaq Bedirxan bal ki\u015fand ser v\u00ea hewldan\u00ea, ne wek\u00ee armancgirtina siwar\u00ean e\u015f\u00eer\u00ean b\u00easer\u00fbber ku pi\u015ftra di d\u00eeroka hey\u00ee da ji al\u00eey\u00ea piran\u00eeya niv\u00eeskar \u00fb akadems\u00eeyan\u00ean kurdan ev nav li wan hate kirin, l\u00ea bel\u00ea hi\u015fyar\u00ee li ser \u201cb\u00ea\u00e7ekirina kurdan\u201d da. (\u0647\u0648\u0643\u0631 \u0637\u0627\u0647\u0631 \u062a\u0648\u0641\u064a\u0642 \u2013 \u0635 761).<\/p>\n<p>Ji ber gelek faktoran, karnamey\u00ean taybet \u00ean aloz\u00eeya di navbera kurd \u00fb ermenan da winda b\u00fbn, di nav da j\u00ee encam\u00ean bi\u00ea\u015f \u00fb k\u00fbr j\u00ee di hov\u00eet\u00eeya li dij ermenan da. Di p\u00eavajoya n\u00eeqa\u015f\u00ean Bed\u00ee El-Zeman Se\u00eed El-Kurd\u00ee (N\u00fbrs\u00ee) bi e\u015f\u00eer\u00ean her\u00eama Wan\u00ea re, ji ber metirs\u00eeya serwer\u00eeya ermenan li ser Kurdistan\u00ea \u00fb bi p\u00eerozkirina ji dewlet\u00ean Ewropay\u00ea ra, bi fikar b\u00fb.\u00a0 Her wiha, N\u00fbrs\u00ee gelek van fikaran \u00fb berisva pirs\u00ean wan di pirt\u00fbka \u201cKul\u00eeyat Resail El-N\u00fbr\u201d da \u00fb piran\u00eeya wan di be\u015f\u00ea \u201cS\u00eeqel El-\u00ceslam\u201d da niv\u00eesandin.<\/p>\n<p>N\u00fbrs\u00ee ber\u00eeya gera di nava e\u015f\u00eer\u00ean Wan\u00ea da, hi\u015fyar\u00ee li ser jihev0xistina siwar\u00ean kurdan da. Di v\u00ea \u00e7ar\u00e7ovey\u00ea da, gotarek di rojnameya \u201c\u015e\u00fbr\u00ee \u00dbmet\u201d\u00ea da, di 19\u00ea mijdara 1908an da niv\u00eesand \u00fb t\u00ea da biryara hik\u00fbmet\u00ea ya girtina dibistana e\u015f\u00eeran ku j\u00ea piran\u00eeya efser\u00ean kurdan di art\u00ea\u015f \u00fb Elw\u00eeya Hem\u00eed\u00eey\u00ea da j\u00ea der\u00e7\u00fbn dib\u00fbn, rexne kir. Her wiha, di w\u00ea gotar\u00ea da dibistana e\u015f\u00eeran bi \u201cpencereya\u00ac\u201d ku hate girtin \u015fiband \u00fb Elw\u00eeya Hem\u00eed\u00eey\u00ea j\u00ee bi der\u00ee \u015fiband. Di heman dem\u00ea da, Se\u00eed bi navl\u00eakirineka balk\u00ea\u015f hi\u015fyar\u00ee da ku, \u00e7awa girtina dibistan\u00ea disloz\u00eeya kurdan ji dewlet\u00ea ra xerab kir \u00fb eger ku der\u00ee werin girtin (ango Elw\u00eeya hatin jihevxistin) w\u00ea \u00e7i \u00e7\u00ea bibe?<\/p>\n<p>Lewra \u201cvegotina kurdan a serdest\u201d a li ser d\u00eeroka kurdan a rizgarkir\u00ee, di nava xwe da r\u00fbpel\u00ean nenas \u00fb tevlihev dihew\u00eene, wek\u00ee \u015ferma ji lixwemukuhatin\u00ea ku kurdan bi hem\u00fb h\u00eaza xwe kar kirin da ku \u201cr\u00eagez\u00ean Wilson \u00ean rizgar\u00eey\u00ea\u201d t\u00eak bibin. Lewra, div\u00ea hin pirs\u00ean giring ji bo l\u00eakol\u00eenkirin\u00a0 \u00fb provakasyona zaney\u00ee werin kirin: Gelo di navbera kurd \u00fb tirkan da lihevkirin\u00ean ve\u015fart\u00ee heb\u00fbn? Gelo t\u00eema tirk\u00ee s\u00eenor\u00ea lihevkirin\u00ea derbas kir \u00fb hevpeyman keysbaz kir ji bo ku wek\u00ee \u015f\u00fbrek\u00ee li st\u00fby\u00ea kurdan bi kar an\u00ee? Gelo ba\u015ftir b\u00fb ku \u201cKurdistana Pi\u00e7\u00fbk\u201d li her\u00eam\u00ean Bedirxan\u00eeyan \u00ean d\u00eerok\u00ee bihate avakirin \u00fb dev ji her\u015fe\u015f w\u00eelayetan (Wan, Bedl\u00ees, Erzir\u00fbm, S\u00eewas, Xarb\u00eat \u00fb Amed) ji bo Ermenstana mezin berda? Gelo ji dema derbeya dest\u00fbr\u00ee ya 1908an \u00fb heta daw\u00eeya \u015fer\u00ea serxweb\u00fbn\u00ea y\u00ea sala 1922yan, gelo bi rast\u00ee \u00e7i \u00e7\u00eab\u00fb? Gelo p\u00eakan b\u00fb ku bir\u00eaveber\u00ean tirkan pi\u015ft\u00ee ku hovetir\u00een s\u00fbc di v\u00ea serdem\u00ea da (qirkirina gel\u00ea ermen) p\u00eak an\u00ee, Kurdistan ji kurdan ra bihi\u015fta bi biryar\u00ean ferm\u00ee \u00fb y\u00ean bi belge di namey\u00ean Telet Pa\u015fa \u00fb bir\u00eaveber\u00ean It\u00eehad \u00fb Tereq\u00ee di desthildar\u00eey\u00ea da? Gelo \u015fablona ewropay\u00ee ya damezrandina dewlet-netewey\u00ea ya n\u00fbjen, ji bo p\u00eakan\u00eena komkuj\u00eeyan li rojhilat\u00ea Dewleta Osman\u00eeyan a t\u00eak\u00e7\u00fby\u00ee hate damezrandin?<\/p>\n<p>Salih Bedirxan di gotareka ku di kovara \u201cRoja Kurd\u201d da hejmara s\u00eayem sala 1913an bi sernav\u00ea \u201cP\u00ean\u00fbs ber\u00eeya \u015f\u00fbr\u201d niv\u00eesand, dib\u00eaje \u201cGelo kurd niha ew m\u00eenaka kes\u00ea ker \u00fb lal ku z\u00eeyaneka mezin giha\u015fte w\u00ee, l\u00ea nikare v\u00ea yek\u00ea b\u00eene ser ziman, an j\u00ee al\u00eekar\u00eey\u00ea bixwaze?\u201d<\/p>\n<p>Di her hal\u00ee da, ti\u015ft\u00ean ku em di van r\u00fbpelan da p\u00ea\u015fk\u00ea\u015f bikin, \u00e7\u00eerokeka\u00a0 \u201cLozan\u00ea\u201d ji vegotina serdest berfirehtir e. Gelo div\u00ea em ji ku\u00a0 dest p\u00ea bikin, heta ku ti\u015ft\u00ea ku li Lozan\u00ea ya ku gel\u00ea kurd di al\u00eey\u00ea qan\u00fbn\u00ea da tune kir, \u00e7\u00eab\u00fbye f\u00eam bikin? Gelo em ji peymana Sevr\u00ea ku ber\u00eeya w\u00ea bi s\u00ea salan p\u00eak hat, dest p\u00ea bikin? Gelo div\u00ea em vegerin \u015eer\u00ea C\u00eehan\u00ea y\u00ea Yekem \u00fb liberxwedana tund a hevbe\u015f a dij\u00ee R\u00fbsyay\u00ea \u00fb pev\u00e7\u00fbn\u00ean ku bi h\u00eaz\u00ean Ta\u015fnak \u00ean ermen ra \u00e7\u00eab\u00fbye?<\/p>\n<p>Di rast\u00eey\u00ea da, Lozan be\u015fek ji \u00e7\u00eerokeka dir\u00eaj e ku ber\u00eeya bi hezarsalan dest p\u00ea kir \u00fb ev be\u015f heta niha vekir\u00ee ye.. Ti\u015ftek\u00ee m\u00eena w\u00ea di hezarsala b\u00fbr\u00ee da di t\u00eakil\u00eey\u00ean tirk \u00fb kurdan da heb\u00fb.<\/p>\n<p>Lewra, em nikarin Lozan\u00ea wek\u00ee hevpeymaneka qan\u00fbn\u00ee di navbera Dewleta Osman\u00ee ya t\u00eak\u00e7\u00fby\u00ee \u00fb dewlet\u00ean Ewropay\u00ea da s\u00eenordar bikin, l\u00ea bel\u00ea wek\u00ee encama hezarsal\u00ee ya ji t\u00eakil\u00eey\u00ean bi gir\u00eak \u00fb aloz\u00ee \u00fb y\u00ean c\u00eerant\u00ee di navbera s\u00ea gelan da: Kurd, tirk \u00fb ermen. B\u00ea temamkirina h\u00eaman\u00ea ermen, ne p\u00eakan e ku wek\u00ee kurdek\u00ee v\u00ea hevpeyman\u00ea were f\u00eamkirin, ji ber ku heta roja \u00eero nif\u015f\u00ea kurdan \u00ea ciwan, t\u00eene ziman ku \u00e7awa bav\u00fbkal\u00ean wan bi h\u00easan\u00ee bi v\u00ea bend\u00ean ehmeq\u00ee ku pir zelal in, hatine xapandin.<\/p>\n<p>Ew bi xwe dema ku v\u00ea pirsa rewa p\u00ea\u015fk\u00ea\u015f dikin, tu bersiv\u00ea nab\u00eenin, ji ber ku h\u00eaman\u00ea ermen\u00ee ji hevk\u00ea\u015fey\u00ea rakirine \u00fb di encam\u00ea da, Lozan ji bo wan nay\u00ea f\u00eamkirin. Gelo ev yek t\u00ear\u00ea dike ku ev hevpeyman were naskirin \u00fb bersiva pirs\u00ean p\u00eaw\u00eest bib\u00eene? Na, t\u00ear\u00ea nake, div\u00ea h\u00eena z\u00eadetir em bi pa\u015f da vegerin, ber\u00eeya r\u00fbbir\u00fbna kurdan \u00fb ermenan sala 1896an heta hevpeymana Berl\u00een\u00ea ya sala 1880. L\u00ea kok\u00ean v\u00ea \u00e7\u00eerok\u00ea hene ku vedigere serdem\u00ean kevntir, vedigere \u015fer\u00ea Kirim\u00ea 1853-1856an. Gelo \u00e7\u00eerok ji vir dest p\u00ea dike? Na ji v\u00ea kevntir e, vedigere biryarnameya bir\u00eaxistinan a sala 1839an.<\/p>\n<p>Pirsa \u201cem ji ku dest p\u00eabikin?\u201d her ku em bib\u00eajin desp\u00eak ev e, me dibe d\u00eerokeka d\u00fbrtir. Ev veguhastina di navbera d\u00eerok\u00ea da rast \u00fb rasteq\u00een e, lewra ya her\u00ee ba\u015f ew e ku em vegerin destp\u00eak\u00ea, sala 1042yan dema ku kurdan li paytexta xwe Meyafariq\u00een\u00ea ku cara yekem m\u00ear li ser hesb\u00ean xwe li ber der\u00eey\u00ea bajar d\u00eetin, hate gotin ku ev m\u00ear tirk in. Ev hevd\u00eetina yekem \u00fb r\u00fbbir\u00fbna yekem di navbera du gelan di k\u00fbrah\u00eeya axa kurdan da b\u00fb.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>HIS\u00caN CIMO Di \u00e7i pirt\u00fbk\u00ean li ser doza kurd\u00ee da, an j\u00ee kar\u00fbbar\u00ea kurdan \u00ean gir\u00eaday\u00ee bi siyaset\u00ean navdewlet\u00ee, t\u00ea da behsa peymana Lozan\u00ea ku di 24\u00ea t\u00eermeha 1923yan da hatiye \u00eemzekirin, t\u00ea kirin. Di gelek l\u00eakol\u00een\u00ean ku li ser v\u00ea hevpeyman\u00ea hatine kirin da, hejmareka pi\u00e7\u00fbk ji wan l\u00eakol\u00eenan behsa \u201cvegotina serdest\u201d dikin, ku [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":893,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_crdt_document":"","jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[17,22],"tags":[],"ppma_author":[],"class_list":["post-895","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lekolin","category-manshet"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.7 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Lozan.. Hin pirs li bara Kurdistana pi\u00e7\u00fbk \u00fb Ermenistana mezin - Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Lozan.. Hin pirs li bara Kurdistana pi\u00e7\u00fbk \u00fb Ermenistana mezin - Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"HIS\u00caN CIMO Di \u00e7i pirt\u00fbk\u00ean li ser doza kurd\u00ee da, an j\u00ee kar\u00fbbar\u00ea kurdan \u00ean gir\u00eaday\u00ee bi siyaset\u00ean navdewlet\u00ee, t\u00ea da behsa peymana Lozan\u00ea ku di 24\u00ea t\u00eermeha 1923yan da hatiye \u00eemzekirin, t\u00ea kirin. Di gelek l\u00eakol\u00een\u00ean ku li ser v\u00ea hevpeyman\u00ea hatine kirin da, hejmareka pi\u00e7\u00fbk ji wan l\u00eakol\u00eenan behsa \u201cvegotina serdest\u201d dikin, ku [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-07-08T20:04:47+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-08-10T11:09:49+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/d8ce4d54-7227-4783-8a64-fb386c3192c8.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1600\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"918\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-85\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-85\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/0f330c9617910fb271a0bbdec9aa27d1\"},\"headline\":\"Lozan.. Hin pirs li bara Kurdistana pi\u00e7\u00fbk \u00fb Ermenistana mezin\",\"datePublished\":\"2023-07-08T20:04:47+00:00\",\"dateModified\":\"2025-08-10T11:09:49+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-85\\\/\"},\"wordCount\":2085,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-85\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/07\\\/d8ce4d54-7227-4783-8a64-fb386c3192c8.jpg\",\"articleSection\":[\"L\u00eakol\u00een\",\"Manshet\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-85\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-85\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-85\\\/\",\"name\":\"Lozan.. Hin pirs li bara Kurdistana pi\u00e7\u00fbk \u00fb Ermenistana mezin - Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-85\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-85\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/07\\\/d8ce4d54-7227-4783-8a64-fb386c3192c8.jpg\",\"datePublished\":\"2023-07-08T20:04:47+00:00\",\"dateModified\":\"2025-08-10T11:09:49+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/0f330c9617910fb271a0bbdec9aa27d1\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-85\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-85\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-85\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/07\\\/d8ce4d54-7227-4783-8a64-fb386c3192c8.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/07\\\/d8ce4d54-7227-4783-8a64-fb386c3192c8.jpg\",\"width\":1600,\"height\":918},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-85\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Lozan.. Hin pirs li bara Kurdistana pi\u00e7\u00fbk \u00fb Ermenistana mezin\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/\",\"name\":\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\",\"description\":\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/0f330c9617910fb271a0bbdec9aa27d1\",\"name\":\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g48edb19aea60f53bda6015f6c91c3761\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/author\\\/editor\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Lozan.. Hin pirs li bara Kurdistana pi\u00e7\u00fbk \u00fb Ermenistana mezin - Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Lozan.. Hin pirs li bara Kurdistana pi\u00e7\u00fbk \u00fb Ermenistana mezin - Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","og_description":"HIS\u00caN CIMO Di \u00e7i pirt\u00fbk\u00ean li ser doza kurd\u00ee da, an j\u00ee kar\u00fbbar\u00ea kurdan \u00ean gir\u00eaday\u00ee bi siyaset\u00ean navdewlet\u00ee, t\u00ea da behsa peymana Lozan\u00ea ku di 24\u00ea t\u00eermeha 1923yan da hatiye \u00eemzekirin, t\u00ea kirin. Di gelek l\u00eakol\u00een\u00ean ku li ser v\u00ea hevpeyman\u00ea hatine kirin da, hejmareka pi\u00e7\u00fbk ji wan l\u00eakol\u00eenan behsa \u201cvegotina serdest\u201d dikin, ku [&hellip;]","og_url":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/","og_site_name":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","article_published_time":"2023-07-08T20:04:47+00:00","article_modified_time":"2025-08-10T11:09:49+00:00","og_image":[{"width":1600,"height":918,"url":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/d8ce4d54-7227-4783-8a64-fb386c3192c8.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","Est. reading time":"8 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/"},"author":{"name":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/#\/schema\/person\/0f330c9617910fb271a0bbdec9aa27d1"},"headline":"Lozan.. Hin pirs li bara Kurdistana pi\u00e7\u00fbk \u00fb Ermenistana mezin","datePublished":"2023-07-08T20:04:47+00:00","dateModified":"2025-08-10T11:09:49+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/"},"wordCount":2085,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/d8ce4d54-7227-4783-8a64-fb386c3192c8.jpg","articleSection":["L\u00eakol\u00een","Manshet"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/","url":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/","name":"Lozan.. Hin pirs li bara Kurdistana pi\u00e7\u00fbk \u00fb Ermenistana mezin - Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/d8ce4d54-7227-4783-8a64-fb386c3192c8.jpg","datePublished":"2023-07-08T20:04:47+00:00","dateModified":"2025-08-10T11:09:49+00:00","author":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/#\/schema\/person\/0f330c9617910fb271a0bbdec9aa27d1"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/#primaryimage","url":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/d8ce4d54-7227-4783-8a64-fb386c3192c8.jpg","contentUrl":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/d8ce4d54-7227-4783-8a64-fb386c3192c8.jpg","width":1600,"height":918},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-85\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/nlka.net\/ku\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Lozan.. Hin pirs li bara Kurdistana pi\u00e7\u00fbk \u00fb Ermenistana mezin"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/#website","url":"https:\/\/nlka.net\/ku\/","name":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","description":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/nlka.net\/ku\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/#\/schema\/person\/0f330c9617910fb271a0bbdec9aa27d1","name":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g48edb19aea60f53bda6015f6c91c3761","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g","caption":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan"},"url":"https:\/\/nlka.net\/ku\/author\/editor\/"}]}},"authors":[{"term_id":191,"user_id":2,"is_guest":0,"slug":"editor","display_name":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","avatar_url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g","0":null,"1":"","2":"","3":"","4":"","5":"","6":"","7":"","8":""}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/895","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=895"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/895\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":996,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/895\/revisions\/996"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=895"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=895"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=895"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=895"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}