{"id":14540,"date":"2026-06-09T16:10:20","date_gmt":"2026-06-09T16:10:20","guid":{"rendered":"https:\/\/nlka.net\/ku\/?p=14540"},"modified":"2026-06-09T16:10:20","modified_gmt":"2026-06-09T16:10:20","slug":"1-227","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/","title":{"rendered":"&#8220;\u00cerana bi\u00e7\u00fbk&#8221; \u00fb &#8220;Komara s\u00eayem\u00een&#8221;"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><strong>His\u00ean Cimo<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/nlka.net\/archives\/15111\"><strong>Made bi ereb\u00ee j\u00ee heye \u0627\u0644\u0639\u0631\u0628\u064a\u0629\u00a0<\/strong><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00c7i lihevhatinek p\u00eak were yan na, \u015fer\u00ea ku niha li Rojhilata Nav\u00een dime\u015fe \u00fb \u00ceran di navenda w\u00ea de ye, h\u00ea sedem\u00ean bingeh\u00een \u00ean ku r\u00ea li ber v\u00ea \u015fer\u00ee vekirin ji hol\u00ea ne\u00e7\u00fbne. Her\u00eam di qonaxeke guher\u00een\u00ea de ye \u00fb derketina aktor \u00fb h\u00eaz\u00ean n\u00fb p\u00eadiviya veguhastina hevsengiya h\u00eaz\u00ea \u00fb jin\u00fbve dabe\u015fkirina qad\u00ean bandor\u00ea \u00e7\u00eadike.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Di nav welat\u00ean her\u00eam\u00ea de, \u00ceran yek ji wan dewletan e ku tor\u00ean her\u00ee fireh y\u00ean siyas\u00ee, \u00eedeoloj\u00eek \u00fb \u00e7ekdar li dervey\u00ee s\u00eenor\u00ean xwe ava kiriye. Ev tor bi salan \u00fb di \u00e7ar\u00e7oveya pol\u00eet\u00eekay\u00ean Komara \u00ceslam\u00ee de, ku ji sala 1979an ve hatine \u015fopandin, berfireh b\u00fbye.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u015eer\u00ea ku niha li her\u00eam\u00ea dime\u015fe ne gih\u00ee\u015ftiye encameke e\u015fkere \u00fb ne j\u00ee \u015fert\u00ean a\u015ftiyek domdar \u00e7\u00eab\u00fbne. Ya ku her\u00ee z\u00eade asteng\u00ee li ber bidaw\u00eeb\u00fbna v\u00ee \u015fer\u00ee \u00e7\u00eadike, c\u00fbdahiya n\u00ear\u00een\u00ean aliyan e li ser ka k\u00ee serket\u00ee derdikeve \u00fb encam\u00ean \u015fer \u00e7awa t\u00eane nirxandin.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Li \u00ceran\u00ea, gelek kes bawer dikin ku ger \u015fer bi \u015fert \u00fb merc\u00ean hey\u00ee bi daw\u00ee bibe \u00fb asta windahiyan neguher\u00ea, ev yek dikare r\u00ea li ber qonaxeke siyas\u00ee ya n\u00fb veke. Li gor\u00ee Suzanne Maloney, ku di gotarek\u00ea de ji bo Foreign Affairs di 1\u00ea n\u00eesan\u00ea de niv\u00eesandiye, \u015fert\u00ean hey\u00ee dibe ku desthilatdar\u00ean n\u00fb y\u00ean \u00ceran\u00ea ber bi avakirina ti\u015ft\u00ea ku ew &#8220;Komara \u00ceslam\u00ee ya S\u00eayem\u00een&#8221; dib\u00eajin, bibe.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Suzanne Maloney \u00e7awa t\u00eagiha &#8220;Komara S\u00eayem\u00een&#8221; an\u00ee? Wiha \u015f\u00eerove dike:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Komara yekem, ku di bin serokatiya Xumeyn\u00ee de hat damezrandin, hewldanek b\u00fb ji bo sazkirina desthilatdariyek ol\u00ee li hundir \u00fb belavkirina \u015fore\u015f\u00ea li dervey\u00ee s\u00eenor\u00ean wel\u00eat. Pi\u015ftre, di serdema El\u00ee Xameney\u00ee de, &#8220;Komara Duyem&#8221; derket p\u00ea\u015f, qonaxek ku t\u00ea de desthilata &#8220;Niv\u00eesgeha R\u00eaber\u00ea Bilind&#8221; b\u00eatir xurt b\u00fb \u00fb saziya le\u015fker\u00ee, bi taybet\u00ee pi\u015ft\u00ee rola ku di jin\u00fbve avakirina wel\u00eat de pi\u015ft\u00ee \u015fer\u00ea \u00ceran \u00fb Iraq\u00ea di sal\u00ean 1980an de l\u00eest, h\u00eazeke mezin bi dest xist.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Niha j\u00ee, bi amadekirina zem\u00eena bilindb\u00fbna Mojteba, rej\u00eem dixwaze bingeha &#8220;Komara S\u00eayem&#8221; ava bike: Dewleteke le\u015fker\u00ee-ewlehiy\u00ea ya e\u015fkere ku t\u00ea de Pasdar\u00ean \u015eore\u015f\u00ea \u00fb dezgeh\u00ean ewlehiy\u00ea y\u00ean din, di hem\u00fb war\u00ean r\u00eaveber\u00ee, civak\u00ee \u00fb siyaseta derve de, rola sereke di biryardan\u00ea de bil\u00eezin.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Di encam\u00ea de, Maloney dib\u00eaje ku r\u00eaber\u00ean &#8220;Komara S\u00eayem\u00een&#8221; d\u00ea \u015fer wek\u00ee bingehek sereke ji bo jin\u00fbve sazkirin \u00fb xurtkirina desthilatdariya xwe bikar b\u00eenin, wek\u00ee ku p\u00ea\u015feng\u00ean wan di sal\u00ean 1980an de kirin. Li gor\u00ee w\u00ea, w\u00ea \u015fer bikar b\u00eenin, da ku desthilatdariyek le\u015fker\u00ee ferz bikin \u00fb di heman dem\u00ea de hewl bidin hestek neteweperest\u00ee ya tund \u00fb rad\u00eekal di nav civak\u00ea de bih\u00ealin \u00fb seferber bikin.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Du bijartey\u00ean dijber<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ji aliy\u00ea t\u00eagiha &#8220;Komara S\u00eayem\u00een&#8221; \u00fb alternat\u00eef\u00ean w\u00ea ve, \u00ceran \u00eero li p\u00ea\u015fber\u00ee du vebijark\u00ean d\u00eerok\u00ee y\u00ean bi tevah\u00ee dijber hev in: An avakirina &#8220;Komara S\u00eayem\u00een&#8221; e; ku dixwaze projeya berfirehb\u00fbn\u00ea bi alav\u00ean ewlehiy\u00ea, le\u015fker\u00ee \u00fb fikra &#8220;Mihdew\u00ee&#8221;jin\u00fbve bidom\u00eene.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Vebijarka din j\u00ee &#8220;\u00cerana Bi\u00e7\u00fbk&#8221; e; \u00ceranek ku ji armanc\u00ean berfireh \u00ean her\u00eam\u00ee pa\u015fde veki\u015fe \u00fb vegere nav qada xwe ya d\u00eerok\u00ee, ango platoya \u00ceran\u00ea, ku di dem\u00ean t\u00eak\u00e7\u00fbna \u00eemparatoriyan de gelek caran b\u00fbye cih\u00ea may\u00een \u00fb rizgariya wan.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nirxandin \u00fb \u015f\u00eerovey\u00ean ku \u00eero li ser siberoja rej\u00eema \u00ceran\u00ea t\u00ean kirin, bi gi\u015ft\u00ee d\u00fbr\u00ee dib\u00eenin ku peymanek, bi \u015fert\u00fbmerc\u00ean hey\u00ee, ku r\u00eabaza bingeh\u00een a rej\u00eem\u00ea biguher\u00eene. Ji bo wan, n\u00ear\u00eena ku siyaset, civak \u00fb ol li ser w\u00ea hatiye avakirin, h\u00eaj j\u00ee wek\u00ee xwe dim\u00eene.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ev n\u00ear\u00een li ser berfirehkirina qada bandora \u00ceran\u00ea ye, ne bi r\u00eaya modela klas\u00eek a &#8220;dewleta ni\u015ftiman\u00ee&#8221;, l\u00ea bi r\u00eaya koman, partiyan \u00fb h\u00eaz\u00ean \u00e7ekdar \u00ean hevpeyman. Armanca daw\u00ee j\u00ee n\u00eaz\u00eekb\u00fbna t\u00eagehek\u00ea ye ku gelek caran wek\u00ee &#8220;\u00cerana Mezin&#8221; t\u00ea p\u00eanasekirin. Ev xeyal bi t\u00eagehek din re t\u00ea gir\u00eadan, ya ku li ser baweriya &#8220;Mehdiy\u00ea li bend\u00ea&#8221; ava b\u00fbye. Ev teza duyem, di sepandina xwe ya siyas\u00ee ya hemdem de, vegotin\u00ean Xeyber\u00ea \u00fb dijminatiya heb\u00fbn\u00ee ya li hember \u00cesra\u00eel\u00ea vedib\u00eaje.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Me ber\u00ea di gotarek\u00ea de li ser du \u00eedeolojiy\u00ean berfirehger behs kirib\u00fb ku di qonax\u00ean cuda y\u00ean d\u00eerok\u00ea de li \u00ceran\u00ea li pey hev derketine p\u00ea\u015f. Ya yekem bi \u00cesra\u00eel \u00fb cih\u00fbyan re lihevhat\u00ee b\u00fb \u00fb m\u00eenaka w\u00ea ya daw\u00ee j\u00ee di serdema \u015eah Mihemed Riza Pehlew\u00ee de hate p\u00eakan\u00een. Ev n\u00ear\u00een xwe disp\u00eare m\u00eerasa xeyal\u00ee ya Kuro\u015f\u00ea Axaemen\u00ee, &#8220;Dagirker\u00ea Babil\u00ea&#8221; \u00fb &#8220;Rizgarkeriya cih\u00fbyan ji d\u00eelgirtin\u00ea&#8221; di sala 539 ber\u00ee zay\u00een\u00ea de.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">L\u00ea \u00eedeolojiya duyem\u00een p\u00eadiviya bi qutb\u00fbnek\u00ea ji ya yekem re heb\u00fb. Destp\u00eaka v\u00ea veguher\u00een\u00ea vedigere sedsala 16an, dema ku \u015eah \u00cesma\u00eel\u00ea Sefew\u00ee di sala 1501an de mezheba 12em\u00een a wek\u00ee ola ferm\u00ee ya dewlet\u00ea ragihand.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Li welat\u00ea \u015eah \u00cesma\u00eel, diviyab\u00fb ku fukehay\u00ean Cebel Amil \u00ean ku ji bo avakirina &#8220;dewleta mezheb\u00ea&#8221; hatib\u00fbn, erka p\u00ea\u015fk\u00ea\u015fkirina hed\u00ees \u00fb vegotin\u00ean \u015f\u00eee y\u00ean ku li dor Mehdiy\u00ea li bend\u00ea hatib\u00fbn avakirin, p\u00eak biani\u00eene. Li gor\u00ee van vegotinan, civ\u00eena w\u00ee li Qudis\u00ea p\u00eak t\u00ea \u00fb \u00cesay\u00ea kur\u00ea Meryem\u00ea, li pi\u015ft w\u00ee nim\u00eaj dike.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Di dema ku mezheba \u015f\u00eee ji h\u00eala zanyar\u00ean wek\u00ee \u015e\u00eax El\u00ee El-Kerk\u00ee \u00fb Mihemed Baqir El-Meclis\u00ee ve jin\u00fbve hate avakirin, gelek hed\u00ees\u00ean li ser &#8220;Nepakiya cih\u00fbyan&#8221; di nav metnan de cih girtin. Devav\u00eatina cih\u00fbyan li ser minberan bi e\u015fkerey\u00ee dihate gotin \u00fb ew wek\u00ee nim\u00fbney\u00ean taybetmendiy\u00ean ney\u00een\u00ee dihatin p\u00ea\u015fk\u00ea\u015fkirin.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bi serdestiya \u015e\u00eeatiya 12em\u00een re, t\u00eakiliy\u00ean \u00ceran\u00ee \u00fb cih\u00fbyan dest bi xerabb\u00fbn\u00ea kirin \u00fb ev rew\u015f heta dawiya serdema Qacaran di sala 1925an de domand. Pi\u015ft\u00ee w\u00ea, t\u00eakiliy\u00ean &#8220;Cih\u00fb-\u00ceran\u00ee&#8221; di serdema \u015eah de jin\u00fbve \u00e7\u00eab\u00fbn \u00fb heta hilwe\u015fandina rej\u00eem\u00ea ji h\u00eala Xumeyn\u00ee ve di sala 1979an de berdewam man.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bi gelemper\u00ee, serdema Sefewiyan di b\u00eera cih\u00fby\u00ean \u00eeran\u00ee de wek\u00ee qonaxeke dijwar maye. Di v\u00ea serdem\u00ea de, h\u00een dem\u00ean ge\u015fb\u00fbna abor\u00ee ya s\u00eenorkir\u00ee bi pol\u00eet\u00eekay\u00ean cudakirin\u00ea, zordestiy\u00ea ol\u00ee \u00fb veguhastina bi zor\u00ea ya ol\u00ea tevlihev b\u00fbn, bi taybet\u00ee di hin qonax\u00ean sedsala 17an de.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Di gelek deman de \u015fert\u00fbmerc\u00ean jiyana wan pa\u015fve \u00e7\u00fbn \u00fb piraniya wan di nav bajar\u00ean mezin de di her\u00eam \u00fb tax\u00ean veqetand\u00ee de dijiyan. Ev rew\u015f ten\u00ea pi\u015ft\u00ee hilwe\u015f\u00eena dewleta Sefewiyan, di dema dagirkirina \u00cesfahan\u00ea ji h\u00eala Afgan\u00ean Pe\u015ft\u00fbn ve, guher\u00ee.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Pi\u015ftre ev dagirker\u00ee j\u00ee bi derketina Nadir \u015eah Af\u015far, ku di sala 1736an de kar\u00ee \u00ceran bike yek \u00fb hemley\u00ean \u00a0xwe ber bi rojhilat ve heta Hindistan\u00ea fireh bike, h\u00ead\u00ee h\u00ead\u00ee ji hol\u00ea rab\u00fb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Di v\u00ea heyama aloziy\u00ea de, cih\u00fbyan r\u00eabaz\u00ean berdewamiy\u00ea d\u00eetin; wan \u00e7\u00eerok\u00ean te\u015fw\u00eeqkar xeyal kirin \u00fb bi sebir li benda ferec\u00ea di nav aloziy\u00ea de man. Bandor\u00ean w\u00ea heyam\u00ea di b\u00eera civak\u00ee ya cih\u00fby\u00ean \u00ceran\u00ee de bi r\u00eaya metelok \u00fb \u00e7\u00eerok\u00ean ku ji nif\u015f\u00ea ber\u00ea ve t\u00eane vegotin, hatine neqi\u015fandin, ku \u015eah\u00ea Sefew\u00ee wek\u00ee f\u00eeraw\u00fbnek din n\u00ee\u015fan didin ku baweriya wan ceribandiye.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">L\u00ea dijminatiya bingeh\u00een a Komara \u00ceslam\u00ee ya li hember \u00cesra\u00eel\u00ea di demdir\u00eaj de b\u00fbye pirsgir\u00eakek giran, \u00fb heta r\u00ea li ber rizgarkirina rej\u00eema \u00ceran\u00ea di \u015fer\u00ea hey\u00ee de j\u00ee digire. Ji ber v\u00ea yek\u00ea, rej\u00eem nikare n\u00ear\u00eenek xwer\u00fb ya guher\u00een\u00ea p\u00ea\u015fk\u00ea\u015f bike ku bi saya w\u00ea ji \u015fer\u00ea dir\u00eaj ku t\u00ea de ye derkeve. \u00ceran j\u00ee bi \u00eeht\u00eemaleke mezin, ji ber sedem\u00ean hilbijartin\u00ee y\u00ean Amer\u00eekay\u00ea kariye di \u015fer de, bisekine.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00cedeoloj\u00eeya mehdaw\u00ee \u00ead\u00ee ten\u00ea v\u00ea yek\u00ea nab\u00eaje ku Mehd\u00ee d\u00ea li Qudis\u00ea be \u00fb \u00cesay\u00ea kur\u00ea Meryem\u00ea, li pi\u015ft w\u00ee nim\u00eaj bike. L\u00ea, niha tevahiya w\u00ea dever\u00ea bi nav\u00ea \u00cesra\u00eel\u00ea t\u00ea nas\u00een \u00fb ev ji bo fikh\u00ea \u015f\u00eee rew\u015feke n\u00fb ye li gor\u00ee ti\u015ft\u00ea ku di serdem\u00ean Sefew\u00ee \u00fb Qacar de serdest b\u00fb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Herwiha, be\u015fek gir\u00eeng a w\u00eaney\u00ea qehremaniy\u00ea di m\u00eerasa \u015f\u00eee de, ya ku bi \u00cemam El\u00ee Bin Eb\u00ee Talib re t\u00ea gir\u00eadan, bi vekirina keleha Xeyber\u00ea ya cih\u00fbyan ve peywend\u00eedar e. Wiha xuya ye ku li dervey\u00ee &#8220;\u00e7\u00eerok\u00ean Xeyber\u00ea&#8221; tu amadeb\u00fbnek tuneb\u00fb ku li ser kirin\u00ean qehreman \u00ean \u00cemam bisekine, tev\u00ee pirb\u00fbna wan di hed\u00ees\u00ean veb\u00eajeran de, y\u00ean ku di \u00e7anda gel\u00ear\u00ee ya \u015f\u00ee\u00ee de ji fundamental\u00eest\u00ean \u015f\u00ee\u00ee bi bandortir in.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Di demek\u00ea de ku \u00ceran, hem wek dewlet \u00fb hem j\u00ee wek civak, \u00eero bi gefeke heb\u00fbn\u00ee di nav \u015fer de r\u00fbbir\u00fb ye, diyar dibe ku dem ji bo guhartineke xwer\u00fb derbas b\u00fbye. Ev guhertin, ger p\u00eak were, ten\u00ea dikare ber bi yek encam\u00ea ve bibe: Qeb\u00fblkirin \u00fb t\u00earb\u00fbn bi &#8220;\u00cerana Bi\u00e7\u00fbk&#8221;, ya ku qada w\u00ea ten\u00ea li ser nav\u00e7eya rasterast a \u00ceran\u00ea bisekine, b\u00eay\u00ee al\u00eegir \u00fb hevpeyman\u00ean w\u00ea li Lubnan, Yemen \u00fb Xezay\u00ea.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Di dem\u00ean t\u00eak\u00e7\u00fbna \u015faristaniy\u00ea de, rizgariya \u00ceran\u00ea gelek caran di vegerandina ber bi &#8220;\u00cerana Bi\u00e7\u00fbk&#8221; de b\u00fb, ev yek derbir\u00eeneke t\u00eagih\u00ee ye b\u00eahtir ji nex\u015feyeke erdn\u00eegar\u00ee. Serdema dewleta Qacar (1789 heta 1925) m\u00eenakek ji v\u00ea veger\u00ea ber bi hundir ve di bin giraniya t\u00eak\u00e7\u00fbn\u00ean peydar de n\u00ee\u015fan dide.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Di nav k\u00eamtir ji sedsalek\u00ea de, \u00ceran ji poz\u00eesyona xwe ya wek \u00eemparatoriyeke d\u00eerok\u00ee bi qada fireh li Qefqasya, Xorasan, Herat \u00fb Asyaya Nav\u00een, veguher\u00ee dewletek ku di nav s\u00eenor\u00ean gelek tengtir de hate girtin, s\u00eenor\u00ean ku ber\u00ea wek be\u015fek ji qada w\u00ea ya siyas\u00ee \u00fb \u00e7and\u00ee t\u00eane hesibandin.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ev veguher\u00een bi r\u00eaya r\u00eazek \u015fer \u00fb peyman\u00ean ku ji h\u00eala h\u00eaz\u00ean mezin ve li ser dewleta Qacar hatin ferzkirin p\u00eak hat, di demek\u00ea de ku hevsengiya h\u00eaz\u00ea ya c\u00eehan\u00ee bi lez ber bi berjewendiya \u00eemparatoriy\u00ean r\u00fbs\u00ee \u00fb br\u00eetan\u00ee ve di\u00e7\u00fb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Derbeya yekem ji aliy\u00ea R\u00fbsyay\u00ea ve hat. Di destp\u00eaka sedsala 19an de, \u00cerana Qacaran di Qefqasyay\u00ea de ket nav \u015ferek\u00ee rasterast bi R\u00fbsyaya Tsar\u00ee re, li ser her\u00eam\u00ean ku bi sedsalan di bin bandora \u00ceran\u00ea de mab\u00fbn, an j\u00ee bi w\u00ea re ji aliy\u00ea siyas\u00ee \u00fb \u00e7and\u00ee ve gir\u00eaday\u00ee b\u00fbn.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u015eer\u00ea yekem \u00ea r\u00fbs\u00ee\u2013\u00eeran\u00ee bi Peymana Gulistan\u00ea ya 1813an bi daw\u00ee b\u00fb, ku destp\u00eaka pa\u015fketinek gir\u00eeng ji bo \u00ceran\u00ea p\u00eak an\u00ee. Li gor\u00ee \u015fert\u00ean w\u00ea, \u00ceran be\u015fek berfireh ji Qefqasyay\u00ea winda kir, di nav de her\u00eam\u00ean Dagestan, rojhilat\u00ea Gurcistan\u00ea \u00fb Azerbaycana \u00eeroy\u00een.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ev p\u00eavajo destp\u00eaka veki\u015f\u00eena \u00ceran\u00ea ji Qefqasyay\u00ea \u00fb destp\u00eaka veguher\u00eena hevsengiya h\u00eaz\u00ea li bakur ber bi berjewendiya R\u00fbsyay\u00ea ve n\u00ee\u015fan dide.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">L\u00ea windakirina Gulistan\u00ea ten\u00ea s\u00eenordar neman. Pi\u015ft\u00ee z\u00eadetir ji deh salan, \u00ceran hewldanek ji bo vegerandina her\u00eam\u00ean winda kir\u00ee dest p\u00ea kir \u00fb di navbera 1826 \u00fb 1828an de carek din bi R\u00fbsyay\u00ea re kete nava \u015fer.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Encam\u00ean v\u00ea \u015fer\u00ea duyem\u00een h\u00een j\u00ee girantir b\u00fbn. Bi Peymana Turkmen\u00e7ay\u00ea ya 1828an, \u00ceran ne\u00e7ar ma ku be\u015f\u00ean may\u00ee y\u00ean gir\u00eeng \u00ean Qefqasyay\u00ea ji dest bid\u00ea, bi taybet\u00ee Xan\u00eetiy\u00ean Er\u00eevan \u00fb Nex\u00e7ivan\u00ea.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Herwiha, \u00c7em\u00ea Aras wek s\u00eenor\u00ea ferm\u00ee di navbera \u00ceran \u00fb R\u00fbsyay\u00ea de hate destn\u00ee\u015fankirin.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Pi\u015ft\u00ee du \u00ear\u00ee\u015f\u00ean R\u00fbsyay\u00ea li bakur, \u00ear\u00ee\u015fa br\u00eetan\u00ee li rojhilat p\u00eak hat. Herat, wek deriy\u00ea Xorasan\u00ea \u00fb yek ji bajar\u00ean her\u00ee gir\u00eeng \u00ean qada d\u00eerok\u00ee ya faris\u00ee, b\u00fb xalek nakokiy\u00ea di navbera \u00ceran \u00fb Br\u00eetanyay\u00ea de.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Tehran a Qacaran Herat wek\u00ee dir\u00eajkirinek xwezay\u00ee ya bandora xwe dib\u00een\u00ee, di heman dem\u00ea de Br\u00eetanya, ku li Hindistan\u00ea hukum dikir, her vegera \u00ceran\u00ea bo Herat\u00ea wek\u00ee gefek li ser ewlehiya Hindistan\u00ea \u00fb veb\u00fbna r\u00eaya bandora nerasterast a R\u00fbsyay\u00ea dinirxand.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bi v\u00ee away\u00ee, Herat b\u00fb xalek gir\u00eeng di nav ti\u015ft\u00ea ku pa\u015f\u00ea wek\u00ee &#8220;L\u00eestika Mezin&#8221; di navbera R\u00fbsyay\u00ea \u00fb Br\u00eetanyay\u00ea de hate nas\u00een.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ev \u015fer bi Peymana Par\u00ees\u00ea ya 1857an bi daw\u00ee b\u00fb, ku \u00ceran ne\u00e7ar kir ku dev ji daxwaz\u00ean xwe y\u00ean li ser Herat \u00fb Afganistan\u00ea berde.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bi v\u00ee away\u00ee, \u00ceran deriy\u00ea xwe y\u00ea sereke y\u00ea rojhilat ji dest da \u00fb heman dem\u00ea \u015fiyana vegerandina be\u015fek gir\u00eeng a qada xwe ya kevn a Xorasan\u00ea j\u00ee ji dest da.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Pi\u015ft\u00ee van s\u00ea peymanan, \u00ceran \u00ead\u00ee wek \u00eemparatoriyek ku dikare s\u00eenor\u00ean xwe bipar\u00eaze nehat d\u00eetin. Peymana Axal a 1881an \u00e7erxa tengb\u00fbna li bakur-rojhilat temam kir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Pi\u015ft\u00ee berfirehb\u00fbna R\u00fbsyay\u00ea li Asyaya Nav\u00een, \u00ceran ne\u00e7ar ma ku rastiya n\u00fb qeb\u00fbl bike \u00fb t\u00eakiliy\u00ean xwe y\u00ean siyas\u00ee y\u00ean may\u00ee bi her\u00eam\u00ean Tirkmen \u00fb Xorasaniy\u00ea y\u00ean li dervey\u00ee s\u00eenor\u00ean xwe ji dest bid\u00ea.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Li gor\u00ee v\u00ea peyman\u00ea, her\u00eam\u00ean wek Merv, Eb\u00eeward \u00fb N\u00eesa ji bandora \u00ceran\u00ea derketin \u00fb h\u00eaza biryardar li Asyaya Nav\u00een derbas\u00ee R\u00fbsyaya Tsar\u00ee b\u00fb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Axal di v\u00ea watey\u00ea de dawiya serdemeke dir\u00eaj a hilwe\u015f\u00eena perav\u00ean \u00ceran\u00ea n\u00ee\u015fan da: Qefqasya li bakur, Herat li rojhilat, \u00fb Asyaya Nav\u00een li bakur-rojhilat.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bi v\u00ee away\u00ee, di navbera sal\u00ean 1813 \u00fb 1881an de, di nav k\u00eamtir 70 salan de, \u00cerana Qacar ji dewletek bi b\u00eereke \u00eemparator\u00ee ya berfireh, ku di serdema Nadir \u015eah de heta Hindistan\u00ea dir\u00eaj dib\u00fb, veguher\u00ee heb\u00fbneke siyas\u00ee ya pir tengtir ku di nav s\u00eenor\u00ean ku ji h\u00eala t\u00eak\u00e7\u00fbn \u00fb peymanan ve hatine ferzkirin de, hatib\u00fb girtin.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ev guher\u00een w\u00eaneyek ji &#8220;\u00ceraneke Mezin&#8221; ber bi &#8220;\u00ceraneke Bi\u00e7\u00fbk&#8221; ve n\u00ee\u015fan dide, ku di hi\u015fmendiya d\u00eerok\u00ee de ber bi Qefqasya, Herat, Xorasana Mezin \u00fb Asyaya Nav\u00een ve dir\u00eaj dib\u00fb, l\u00ea di bin zexta R\u00fbsyay\u00ea li bakur \u00fb Br\u00eetanyay\u00ea li rojhilat \u00fb ba\u015f\u00fbr de, dest bi rengday\u00eena nav s\u00eenor\u00ean parastin\u00ea kir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Tev\u00ee encam\u00ean dijwar, kepeza \u00ceran\u00ea wek\u00ee &#8220;navenda desthilatdariy\u00ea&#8221; ma. Dema ku Siltan\u00ea Osman\u00ee Sel\u00eem\u00ea Yekem rikber\u00ea xwe y\u00ea Sefew\u00ee, \u015eah \u00cesma\u00eel, li Tebr\u00eez\u00ea t\u00eak bir, dewlet hilnewe\u015fiya, her \u00e7end paytexta Sefew\u00ee \u00fb navenda h\u00eaza w\u00ea ya le\u015fker\u00ee hilwe\u015fiya j\u00ee. &#8220;\u00cerana Bi\u00e7\u00fbk&#8221; peywireke xwer\u00fb p\u00eak an\u00ee: Parastina civak \u00fb dewlet\u00ea ji gef\u00ean heb\u00fbn\u00ee, li \u015f\u00fbna r\u00ea\u00e7a hey\u00ee ya ber bi &#8220;Komara S\u00eayem\u00een a berfireh&#8221; di bin al\u00ean nakok de: \u00cedeolojiyek mes\u00eeh\u00ee-Xeybar\u00ee li dij\u00ee \u00cesra\u00eel\u00ea, \u00fb yek \u00eemparator\u00ee-Kir\u00fbs li gor\u00ee n\u00ear\u00eena w\u00ea ya c\u00eeran\u00ean Kendav\u00ea.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ev p\u00eala Mijdew\u00ee-Axemen\u00ee \u00e7aren\u00fbsa civaka berfireh a \u00ceran\u00ee dixe xeterey\u00ea. R\u00eay\u00ean jeopol\u00eet\u00eek garantiya rola \u00ceran\u00ea ya berdewam wek\u00ee l\u00eestikvanek her\u00eam\u00ee ya sereke, an j\u00ee di nav s\u00ea blok\u00ean sereke y\u00ean h\u00eaz\u00ea de nakin (wek\u00ee ku ji h\u00eala Ehmed Davutoglu ve hatine p\u00eanasekirin: \u00ceran, Tirkiya \u00fb Misir). Pirsgir\u00eakek n\u00fb li ser asoy\u00ea siyaseta Rojhilata Nav\u00een xuya dike: &#8220;Pirsgir\u00eaka \u00ceran\u00ea&#8221;. Wek\u00ee ku d\u00eeroka n\u00fbjen n\u00ee\u015fan dide, her &#8220;doz&#8221; an &#8220;mesele&#8221; p\u00eakan e bibe mijara r\u00eaze\u00e7areseriy\u00ean ceribandin\u00ee &#8211; \u00fb \u00e7areseriy\u00ean dijber &#8211; wek\u00ee ku di sedsala 19an de bi &#8220;Pirsgir\u00eaka Rojhilat&#8221; re b\u00fb. Di rew\u015fa \u00ceran\u00ea de, ew dikare bi dabe\u015fkirina erdn\u00eegar\u00ee an hilwe\u015f\u00eena di nav hilwe\u015f\u00een\u00ea de biqede \u00fb t\u00ea pay\u00een ku du v\u00eezyon\u00ean sun\u00ee ji bo ji n\u00fbveavakirina \u00ceran\u00ea p\u00ea\u015fbaziy\u00ea bikin. Di her du senaryoyan de, \u00ceran wek\u00ee &#8220;doz&#8221; an &#8220;mesele&#8221; dim\u00eene. Ji ber v\u00ea yek\u00ea, b\u00eay\u00ee ku dewleta \u00ceran\u00ea ji \u00eestismara siyas\u00ee ya v\u00eezyona Mihdew\u00ee ya \u015f\u00ee\u00ee \u00fb ji komb\u00eenasyona Axemen\u00ee-\u015eahname ya z\u00eade dibe rizgar bibe, r\u00ea\u00e7a hey\u00ee \u00fb \u015fer\u00ean p\u00ea\u015feroj\u00ea dikarin w\u00ea veguher\u00eenin &#8220;xelata mezin&#8221; di pev\u00e7\u00fbn\u00ean meydan\u00ean her\u00eam\u00ee y\u00ean li derdora w\u00ea de, heya ku ew li ser raz\u00eeb\u00fbna bi &#8220;\u00cerana Bi\u00e7\u00fbk&#8221; serhi\u015fk bim\u00eene.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>His\u00ean Cimo Made bi ereb\u00ee j\u00ee heye \u0627\u0644\u0639\u0631\u0628\u064a\u0629\u00a0 \u00c7i lihevhatinek p\u00eak were yan na, \u015fer\u00ea ku niha li Rojhilata Nav\u00een dime\u015fe \u00fb \u00ceran di navenda w\u00ea de ye, h\u00ea sedem\u00ean bingeh\u00een \u00ean ku r\u00ea li ber v\u00ea \u015fer\u00ee vekirin ji hol\u00ea ne\u00e7\u00fbne. Her\u00eam di qonaxeke guher\u00een\u00ea de ye \u00fb derketina aktor \u00fb h\u00eaz\u00ean n\u00fb p\u00eadiviya [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":14541,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_crdt_document":"","jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[22,59],"tags":[],"ppma_author":[191],"class_list":["post-14540","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-manshet","category-nirxandin"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.0 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>&quot;\u00cerana bi\u00e7\u00fbk&quot; \u00fb &quot;Komara s\u00eayem\u00een&quot; - Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"&quot;\u00cerana bi\u00e7\u00fbk&quot; \u00fb &quot;Komara s\u00eayem\u00een&quot; - Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"His\u00ean Cimo Made bi ereb\u00ee j\u00ee heye \u0627\u0644\u0639\u0631\u0628\u064a\u0629\u00a0 \u00c7i lihevhatinek p\u00eak were yan na, \u015fer\u00ea ku niha li Rojhilata Nav\u00een dime\u015fe \u00fb \u00ceran di navenda w\u00ea de ye, h\u00ea sedem\u00ean bingeh\u00een \u00ean ku r\u00ea li ber v\u00ea \u015fer\u00ee vekirin ji hol\u00ea ne\u00e7\u00fbne. Her\u00eam di qonaxeke guher\u00een\u00ea de ye \u00fb derketina aktor \u00fb h\u00eaz\u00ean n\u00fb p\u00eadiviya [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-06-09T16:10:20+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/AFP_B6CD8NU-17809115761-scaled-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"780\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"11 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-227\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-227\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/0f330c9617910fb271a0bbdec9aa27d1\"},\"headline\":\"&#8220;\u00cerana bi\u00e7\u00fbk&#8221; \u00fb &#8220;Komara s\u00eayem\u00een&#8221;\",\"datePublished\":\"2026-06-09T16:10:20+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-227\\\/\"},\"wordCount\":2803,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-227\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/06\\\/AFP_B6CD8NU-17809115761-scaled-1.jpg\",\"articleSection\":[\"Manshet\",\"NIRXANDIN\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-227\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-227\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-227\\\/\",\"name\":\"\\\"\u00cerana bi\u00e7\u00fbk\\\" \u00fb \\\"Komara s\u00eayem\u00een\\\" - Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-227\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-227\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/06\\\/AFP_B6CD8NU-17809115761-scaled-1.jpg\",\"datePublished\":\"2026-06-09T16:10:20+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/0f330c9617910fb271a0bbdec9aa27d1\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-227\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-227\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-227\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/06\\\/AFP_B6CD8NU-17809115761-scaled-1.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/06\\\/AFP_B6CD8NU-17809115761-scaled-1.jpg\",\"width\":1200,\"height\":780,\"caption\":\"W\u00eaney\u00ea Xumeyn\u00ee \u00fb Xameney\u00ee li ser d\u00eewarek\u00ee li navenda Tehran\u00ea | AFP\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/1-227\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"&#8220;\u00cerana bi\u00e7\u00fbk&#8221; \u00fb &#8220;Komara s\u00eayem\u00een&#8221;\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/\",\"name\":\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\",\"description\":\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/0f330c9617910fb271a0bbdec9aa27d1\",\"name\":\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g48edb19aea60f53bda6015f6c91c3761\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/nlka.net\\\/ku\\\/author\\\/editor\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"\"\u00cerana bi\u00e7\u00fbk\" \u00fb \"Komara s\u00eayem\u00een\" - Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"\"\u00cerana bi\u00e7\u00fbk\" \u00fb \"Komara s\u00eayem\u00een\" - Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","og_description":"His\u00ean Cimo Made bi ereb\u00ee j\u00ee heye \u0627\u0644\u0639\u0631\u0628\u064a\u0629\u00a0 \u00c7i lihevhatinek p\u00eak were yan na, \u015fer\u00ea ku niha li Rojhilata Nav\u00een dime\u015fe \u00fb \u00ceran di navenda w\u00ea de ye, h\u00ea sedem\u00ean bingeh\u00een \u00ean ku r\u00ea li ber v\u00ea \u015fer\u00ee vekirin ji hol\u00ea ne\u00e7\u00fbne. Her\u00eam di qonaxeke guher\u00een\u00ea de ye \u00fb derketina aktor \u00fb h\u00eaz\u00ean n\u00fb p\u00eadiviya [&hellip;]","og_url":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/","og_site_name":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","article_published_time":"2026-06-09T16:10:20+00:00","og_image":[{"width":1200,"height":780,"url":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/AFP_B6CD8NU-17809115761-scaled-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","Est. reading time":"11 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/"},"author":{"name":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/#\/schema\/person\/0f330c9617910fb271a0bbdec9aa27d1"},"headline":"&#8220;\u00cerana bi\u00e7\u00fbk&#8221; \u00fb &#8220;Komara s\u00eayem\u00een&#8221;","datePublished":"2026-06-09T16:10:20+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/"},"wordCount":2803,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/AFP_B6CD8NU-17809115761-scaled-1.jpg","articleSection":["Manshet","NIRXANDIN"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/","url":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/","name":"\"\u00cerana bi\u00e7\u00fbk\" \u00fb \"Komara s\u00eayem\u00een\" - Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/AFP_B6CD8NU-17809115761-scaled-1.jpg","datePublished":"2026-06-09T16:10:20+00:00","author":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/#\/schema\/person\/0f330c9617910fb271a0bbdec9aa27d1"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/#primaryimage","url":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/AFP_B6CD8NU-17809115761-scaled-1.jpg","contentUrl":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/AFP_B6CD8NU-17809115761-scaled-1.jpg","width":1200,"height":780,"caption":"W\u00eaney\u00ea Xumeyn\u00ee \u00fb Xameney\u00ee li ser d\u00eewarek\u00ee li navenda Tehran\u00ea | AFP"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/1-227\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/nlka.net\/ku\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"&#8220;\u00cerana bi\u00e7\u00fbk&#8221; \u00fb &#8220;Komara s\u00eayem\u00een&#8221;"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/#website","url":"https:\/\/nlka.net\/ku\/","name":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","description":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/nlka.net\/ku\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/nlka.net\/ku\/#\/schema\/person\/0f330c9617910fb271a0bbdec9aa27d1","name":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g48edb19aea60f53bda6015f6c91c3761","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g","caption":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan"},"url":"https:\/\/nlka.net\/ku\/author\/editor\/"}]}},"authors":[{"term_id":191,"user_id":2,"is_guest":0,"slug":"editor","display_name":"Navenda Kurd\u00ee ya L\u00eakol\u00eenan","avatar_url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f37474a774f6e97b11e8600f301c0f7105fbe0028453c48e0b2da7a323435eef?s=96&d=mm&r=g","0":null,"1":"","2":"","3":"","4":"","5":"","6":"","7":"","8":""}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14540","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14540"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14540\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14542,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14540\/revisions\/14542"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14541"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14540"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14540"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14540"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/nlka.net\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=14540"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}